Leesbare kopie van https://www.donateursbelangen.nl/standpunten, gemaakt voor AI-agents en crawlers. Overzicht

Standpunten Stichting Donateursbelangen

Stichting Donateursbelangen heeft een aantal standpunten bepaald in het belang van mensen die geld doneren aan goede doelen. Deze standpunten geven ook direct inzage in de manier waarop er met donateurs en de persoonsgegevens van deze donateurs omgegaan wordt.

Transparantie & betrouwbaarheid

Hoe transparant en betrouwbaar een non-profitorganisatie omgaat met haar donateurs is bepalend voor het donateursvertrouwen.

Donateurs mogen niet misleid worden

Het komt nog steeds voor dat donateurs bij het stellen van de geefvraag door wervingsbureaus ingehuurd door goede doelen misleid worden. Dit moet wat Stichting Donateursbelangen betreft direct stoppen.

Fondsenwerving moet ethisch plaatvinden

Goede doelen horen alleen ethische (open, eerlijke, transparante en respectvolle) fondsenwerving vanuit een moreel kompas toe te passen.

Meer [mijn donateur] omgevingen op websites en apps goede doelen

Stichting Donateursbelangen vindt dat donateurs meer vrije keuze moeten krijgen bij het zelfstandig kunnen instellen en regelen van zaken bij goede doelen. Zo kunnen zogenaamde [mijn donateur] omgevingen gevers de mogelijkheid bieden zelf zaken in te stellen en in te regelen, zoals mijn communicatievoorkeuren, mijn (fiscale) donatieoverzicht, etc.

Het perspectief van de donateur definieert wat een "grote" gift is

Onafhankelijk van de hoogte van een gift bepaalt de donateur zelf of dit een grote gift is. Het is niet aan een non-profitorganisatie om voor de donateur te bepalen wanneer een gift klein of groot is.

Donateurs moeten zich gezien, gehoord en gewaardeerd voelen

Zolang een individuele donateur het gevoel heeft niet centraal te staan, waarbij er rekening gehouden wordt met de individuele belangen van de donateur, loop je als non-profitorganisatie het risico dat de donateur zich niet gezien, gehoord of gewaardeerd voelt met de kans dat de donateur afhaakt. Daarnaast moet een donateur gemakkelijk contact op kunnen nemen om wensen kenbaar te maken.

Nee = Nee

Een potentiële donateur heeft het recht om geen donatie te doen. Een vaste donateur heeft het recht om een donatie op te zeggen. Een non-profitorganisatie hoort een nee als antwoord te accepteren. Een donateurbehoud afdeling binnen een non-profitorganisatie mag een poging doen om een donateur te behouden maar dit mag niet door middel van constante en meermalige contactmomenten. Een tweede keer nee betekent nee en goed doel moet stoppen met de donateur te overtuigen donateur te blijven.

De donateur is een consument met een klantrelatie geworden

Donateurs horen hierdoor net zoals consumenten beschermd te worden.

De mythe van de belangeloze schenking

In het huidige juridische landschap worden goede doelen nog vaak behandeld als idealistische entiteiten die buiten de harde kaders van het consumentenrecht vallen. De realiteit van de moderne fondsenwerving en online marketing is echter radicaal veranderd. Goede doelen maken op grote schaal gebruik van geavanceerde CRM-systemen, algoritmes, commerciële callcenters, voorspellende modellen wel of niet gebaseerd op machine learning en artificial intelligence, online marketing waaronder social- en influenceradvertising en data-profilering op basis van verplicht te delen adresgegevens bij het geven. Zodra een gever een (eenmalige) digitale donatie doet na gevraagd te zijn via online marketing of via een fondsenwerver, claimt het goede doel een "klantrelatie". Hiermee stapt het goede doel uit de sfeer van de vrije gift en betreedt het de commerciële arena. Het is onverdedigbaar dat goede doelen wel de lusten van deze klantrelatie kunnen plukken (marketingvrijheid), maar niet de lasten hoeven te dragen (consumentenbescherming). Het standpunt vanuit Stichting Donateursbelangen wordt in dit Position Paper uiteengezet: De donateur is consument geworden!

Een donatie is vrijwillig en een gift zonder tegenprestatie!

Geven hoort vrijwillig te gebeuren. Als non-profitorganisatie mag je geen eisen stellen aan donateurs voordat zij vrijwillig een gift doen aan de organisatie. Een donatie moet altijd een gift zijn zonder verplichte tegenprestatie in welke vorm dan ook. Een donatie is niet langer een gift zonder tegenprestatie Fiscaal en juridisch gezien is een gift iets zonder tegenprestatie maar alleen voor het goede doel zo blijkt steeds vaker. Mensen die geld geven aan goede doelen moeten meer en meer tegenpresaties leveren waaronder het afstaan van persoonsgegevens voordat ze uberhaupt geld vrijwillig weg mogen geven. Met behulp van deze verplicht te delen persoonsgegevens vindt er ook nog eens profilering plaats wat tijdens het doneren niet aan gevers verteld wordt.

Toezicht, zelfregulering & validatiestelsel

Het toezicht op de goededoelensector moet beter + handhaving

Vanuit zelfregulering wordt er toezicht op goede doelen gehouden in Nederland. Er is geen direct toezicht vanuit de overheid en goede doelen kunnen zich vrijwillig laten toetsen. Stichting Donateursbelangen vindt dit okay maar vindt daarnaast dat het toezicht veel beter moet omdat de belangen van donateurs nog steeds bij sommige goede doelen ondergeschikt zijn aan de eigen belangen van deze goede doelen. Daarnaast treden toezichthouders, zoals het CBF, niet doeltreffend genoeg op. Het wordt tijd dat toezichthouders gaan handhaven op de normen

De privacy van donateurs moet beter gewaarborgd worden en blijven

Het komt voor dat donateurs bij het doneren van geld verplicht worden de postcode en huisnummer te delen. Anders kan en mag er niet gedoneerd worden. Wat er met deze gegevens gebeurt is bij veel gevers niet bekend. Zij worden op basis van verplicht gedeelde postcode en huisnummer geprofileerd en gesegmenteerd op basis van ingekochte data bij dataleveranciers die tot wel 2.000 unieke kenmerken voor alle 8+ miljoen particuliere huishoudens hebben. Zo kan het voorkomen dat een donateur die eenmalig 10 euro doneert via iDeal op een goede doelen website opeens bekend staat als een senior en vermogend persoon op basis WOZ waarde koophuis waarbij deze persoon in een nalatenschap segment wordt gestopt en op basis van een eenmalig 10 euro donatie de rest van zijn leven gevraagd wordt geld na te laten aan zo'n goed doel.

Alleen strikt noodzakelijke persoonsgegevens worden verzameld

Dit sluit aan bij de AVG-wetgeving met betrekking tot dataminimalisatie. Dit betekent dat non-profitorganisaties afscheid moeten nemen van businessmodellen die het massaal verzamelen van data van donateurs als uitgangspunt hebben.

Opzeggen donateurschap moet eenvoudig en snel kunnen plaatsvinden

Dit blijkt in de praktijk niet zo makkelijk en eigenlijk geldt dat goede doelen alleen de incasso stopzetten als een donateur zijn/haar donateurschap opzegt. Stichting Donateursbelangen vindt dat gevers ook de mogelijkheid aangeboden moeten krijgen de communicatie en/of de volledige relatie met het goede doelen stop te zetten.

Een donatie is vrijwillig en dus een gift zonder tegenprestatie

Geven is vrijwillig. Als non-profitorganisatie mag je geen eisen stellen aan donateurs voordat zij vrijwillig een gift doen aan de organisatie. Een donatie moet altijd een gift zijn zonder verplichte tegenprestatie in welke vorm dan ook.

Er worden door goede doelen alleen erkende machtigingen verwerkt

Het moet klaar zijn met "slimme" digitale handtekeningen die wervingsbureaus in opdracht van goede doelen toepassen waaronder het voorlezen van een SMS code alszijnde een digitale handtekening die gezet is onder een donateurschap en daarmee een doorlopende machtiging. Betaalvereniging Nederland geeft aan dat dit geen erkende machtigingen zijn. Goede doelen zouden echt en alleen de door Betaalvereniging Nederland erkende machtigingen mogen en moeten verwerken.

Loterijstelsel

Verdeling wettelijke bijdrage kansspel loterijen via keuze deelnemer of overheid

De legitimiteit van het huidige verdelingsmodel, met name bij loterijgelden, staat onder druk. Loterijgelden worden immers opgehaald onder een door de overheid verleende vergunning, namens de burger. Daarmee is de overheid bestuurlijk medeverantwoordelijk voor de inrichting van dat stelsel. Het is moeilijk uitlegbaar dat vervolgens private loterijbedrijven de feitelijke verdeelmacht krijgen over middelen die onder staatsvergunning zijn opgebracht. De trend is richting directe zeggenschap van gevers (deelnemers en donateurs) of via een onafhankelijk, publiek gelegitimeerd verdeelmechanisme. Voor meer informatie, zie deze pagina